Wie draait op voor schade tijdens transport? Artikel 7:10 BW over risico-overgang
🇳🇱 Dit artikel is geschreven op Nederlands recht. De genoemde wetsartikelen en termijnen gelden zo niet in jouw land; de contractmodellen maken we voor jou wél naar het recht dat bovenaan staat ingesteld.
De wettekst — Artikel 7:10 BW
1. De zaak is voor risico van de koper van de aflevering af, zelfs al is de eigendom nog niet overgedragen. Derhalve blijft hij de koopprijs verschuldigd, ongeacht tenietgaan of achteruitgang van de zaak door een oorzaak die niet aan de verkoper kan worden toegerekend.
2. Hetzelfde geldt van het ogenblik af, waarop de koper in verzuim is met het verrichten van een handeling waarmede hij aan de aflevering moet medewerken. Ingeval naar de soort bepaalde zaken zijn verkocht, doet het verzuim van de koper het risico eerst op hem overgaan, wanneer de verkoper de voor de uitvoering van de overeenkomst bestemde zaken heeft aangewezen en de koper daarvan heeft verwittigd.
3. Indien de koper op goede gronden het recht op ontbinding van de koop of op vervanging van de zaak inroept, blijft deze voor risico van de verkoper.
4. Wanneer de zaak na de aflevering voor risico van de verkoper is gebleven, is het tenietgaan of de achteruitgang ervan door toedoen van de koper eveneens voor rekening van de verkoper. De koper moet echter van het ogenblik af dat hij redelijkerwijs rekening moet houden met het feit dat hij de zaak zal moeten teruggeven, als een zorgvuldig schuldenaar voor het behoud ervan zorgen; artikel 78 van Boek 6 is van overeenkomstige toepassing.
Volledige tekst, uitleg en het passende contractmodel → · geldig vanaf 2026-07-01, bron wetten.overheid.nl
Je hebt een partij machineonderdelen verkocht aan een klant in Rotterdam. De vrachtwagen is gelost, de klant heeft de pallets in zijn loods gezet, maar hij moet nog betalen. Je hebt een eigendomsvoorbehoud afgesproken: pas na volledige betaling is hij eigenaar. Twee dagen later staat de loods onder water door een gesprongen leiding. De onderdelen zijn onbruikbaar. De klant belt: "Jij was nog eigenaar, dus jouw probleem." Klopt dat?
Nee. En dat is precies wat artikel 7:10 BW regelt.
Wat het artikel zegt
Artikel 7:10 BW bepaalt dat de zaak voor risico van de koper is vanaf het moment van aflevering. Dat geldt ook als de eigendom op dat moment nog niet is overgegaan. Eigendom en risico zijn dus twee verschillende dingen die op verschillende momenten kunnen overgaan.
Met "risico" wordt bedoeld: wie draait op voor het verlies of de beschadiging van de zaak door een oorzaak die niemand te verwijten valt. Brand, waterschade, diefstal, een ongeluk tijdens opslag. Ligt het risico bij de koper, dan moet hij nog steeds de volledige prijs betalen, ook al heeft hij niets meer aan het product. Ligt het risico nog bij de verkoper, dan is die zijn product kwijt én zijn geld.
In het voorbeeld hierboven zijn de onderdelen afgeleverd. Vanaf dat moment is het risico van de klant. Dat er nog een eigendomsvoorbehoud liep, maakt niets uit. De klant moet betalen.
De tweede regel: koper laat aflevering niet doorgaan
Artikel 7:10 BW bevat nog een belangrijke aanvulling. Blijft de aflevering uit door iets dat aan de koper is toe te rekenen, dan gaat het risico over op het moment dat de aflevering had moeten plaatsvinden.
Denk aan de klant die niet komt opdagen om zijn bestelling op te halen, of die de vrachtwagen niet kan lossen omdat er niemand op de locatie is. Of die niet reageert op je vraag waar hij de goederen wil hebben. Jij blijft dan met de spullen zitten, maar het risico is al bij hem. Gaat het daarna mis, dan is dat zijn probleem.
Let op het woord "toerekenen": het moet wel aan de koper liggen. Kan jij niet afleveren omdat jouw eigen vervoerder ziek is of omdat je te weinig voorraad hebt, dan blijft het risico bij jou.
Waarom dit vooral bij transport en opslag speelt
Het draaipunt is dus "aflevering". Dat is het moment waarop je de zaak in de macht van de koper brengt. Bij levering af fabriek is dat het moment dat de koper de goederen bij jou komt ophalen. Bij bezorging op zijn adres is dat het moment van lossen.
Precies daarom is het slim om in je contract of algemene voorwaarden expliciet vast te leggen wanneer de aflevering plaatsvindt. Artikel 7:10 BW is een regel waarvan je bij afspraak mag afwijken. Verkoop je aan andere ondernemers, dan kun je het risicomoment naar voren halen (bijvoorbeeld al bij het inladen) of naar achteren. Verkoop je aan consumenten, dan is de ruimte om ten nadele van de koper af te wijken veel kleiner.
Waar je op moet letten
- Leg het afleveringsmoment schriftelijk vast. Noem in je opdrachtbevestiging of algemene voorwaarden precies wanneer de zaak als afgeleverd geldt: bij inladen, bij aankomst, bij lossen, of na ondertekening van de vrachtbrief. Zonder duidelijke afspraak wordt dat achteraf een discussie waarin jij bewijs moet leveren.
- Documenteer weigering of niet-afhalen. Komt de koper zijn goederen niet ophalen of kan je niet lossen? Stuur direct een e-mail waarin je vastlegt wat er is gebeurd en dat het risico vanaf dat moment bij hem ligt. Bewaar foto's, tijdstempels en communicatie van de chauffeur.
- Stem je verzekering af op het risicomoment. Controleer tot welk moment jouw transport- of goederenverzekering dekt en of dat aansluit op het moment waarop het risico volgens je contract overgaat. Een gat tussen die twee momenten betaal je zelf.
Een eigendomsvoorbehoud beschermt je tegen wanbetaling, maar niet tegen schade na aflevering. Dat verschil is precies waar artikel 7:10 BW over gaat.
Direct zelf regelen?
Stel het bijpassende model op met Lexparaat. Je eerste document is gratis, daarna €5 per document; een juristcontrole €99.
Bronnen
art. 7:10 BW — Risico-overgang bij koop. De zaak is voor risico van de koper vanaf de aflevering, ook als de eigendom nog niet is overgegaan. Blijft aflevering uit door iets dat de koper is toe te rekenen, dan draagt de koper het risico vanaf dat moment. wettekst↗
Dit artikel is algemene informatie, geen juridisch advies. Twijfel je over jouw situatie? Scan je contract gratis — en als het advies moet worden, tekent er een jurist.
