Je koopt goederen met eigendomsvoorbehoud: wat mag je er wel en niet mee doen?
🇳🇱 Dit artikel is geschreven op Nederlands recht. De genoemde wetsartikelen en termijnen gelden zo niet in jouw land; de contractmodellen maken we voor jou wél naar het recht dat bovenaan staat ingesteld.
De wettekst — Artikel 3:92 BW
1. Heeft een overeenkomst de strekking dat de een zich de eigendom van een zaak die in de macht van de ander wordt gebracht, voorbehoudt totdat een door de ander verschuldigde prestatie is voldaan, dan wordt hij vermoed zich te verbinden tot overdracht van de zaak aan de ander onder opschortende voorwaarde van voldoening van die prestatie.
2. Een eigendomsvoorbehoud kan slechts geldig worden bedongen ter zake van vorderingen betreffende de tegenprestatie voor door de vervreemder aan de verkrijger krachtens overeenkomst geleverde of te leveren zaken of krachtens een zodanige overeenkomst tevens ten behoeve van de verkrijger verrichte of te verrichten werkzaamheden, alsmede ter zake van de vorderingen wegens tekortschieten in de nakoming van zodanige overeenkomsten. Voor zover een voorwaarde op deze grond nietig is, wordt zij voor ongeschreven gehouden.
3. Een voorwaarde als in lid 1 bedoeld wordt voor vervuld gehouden, wanneer de vervreemder op enige andere wijze dan door voldoening van de tegenprestatie wordt bevredigd, wanneer de verkrijger van zijn verplichting daartoe wordt bevrijd uit hoofde van artikel 60 van Boek 6, of wanneer de verjaring van de rechtsvordering ter zake van de tegenprestatie is voltooid. Behoudens afwijkend beding, geldt hetzelfde bij afstand van het recht op de tegenprestatie.
Volledige tekst, uitleg en het passende contractmodel → · geldig vanaf 2025-07-01, bron wetten.overheid.nl
Je bestelt een partij voorraad bij je leverancier. De spullen staan al in je magazijn, je verwerkt ze in een nieuwe bestelling voor een klant, en de factuur van je leverancier ligt nog op betaling te wachten. Logisch, want dat is hoe handel werkt. Maar wist je dat die spullen juridisch gezien misschien nog helemaal niet van jou zijn?
Veel leveranciers werken met een eigendomsvoorbehoud. Dat betekent dat ze de eigendom van wat ze aan jou leveren pas overdragen op het moment dat je de koopprijs volledig hebt betaald. Dit staat in artikel 3:92 van het Burgerlijk Wetboek. Tot die betaling rond is, blijft de leverancier eigenaar van de geleverde zaken, ook al heb je ze al in huis en gebruik je ze misschien al in je eigen bedrijf.
Wat betekent dit concreet voor jou als koper?
Als je nog niet (volledig) hebt betaald, ben je eigenlijk een soort bewaarnemer van spullen die niet van jou zijn. Dat heeft praktische gevolgen:
- Je leverancier mag de goederen terughalen als jij niet betaalt, zonder dat daar eerst een rechter naar hoeft te kijken.
- Verkoop of verwerk je de spullen door voordat je hebt betaald, dan kan dat problemen geven, zeker als je leverancier daar niet mee heeft ingestemd.
- Gaat je eigen bedrijf failliet terwijl er nog niet betaalde goederen in je magazijn liggen, dan vallen die goederen niet in de boedel. Ze horen namelijk nog bij je leverancier.
Doorverkopen terwijl je nog niet hebt betaald
In de praktijk verkopen veel ondernemers spullen gewoon door voordat de eigen rekening bij de leverancier is voldaan. Dat gebeurt veel, maar het is goed om te weten dat je dan iets verkoopt waarvan je zelf (nog) geen eigenaar bent. Staat er in de voorwaarden van je leverancier dat doorverkoop is toegestaan, dan is er meestal weinig aan de hand. Staat dat er niet, of verbiedt de leverancier het juist, dan loop je als koper een risico dat je zelf moet afwegen.
Waarom dit vaker voorkomt dan je denkt
Eigendomsvoorbehoud wordt bijna altijd afgesproken via de algemene voorwaarden van de verkopende partij. Veel ondernemers lezen die voorwaarden niet grondig door, waardoor ze niet beseffen dat ze pas eigenaar worden na volledige betaling. Dit speelt vooral bij inkoop op rekening, bij grotere voorraadbestellingen, en bij leveranciers die werken met betalingstermijnen.
Aandachtspunten voor jou als koper
- Check de voorwaarden van je leverancier. Kijk specifiek of er een eigendomsvoorbehoud in staat en of doorverkoop of verwerking is toegestaan vóór volledige betaling.
- Houd betalingstermijnen scherp in de gaten. Zolang je niet volledig hebt betaald, loop je het risico dat spullen worden teruggehaald, ook als je ze al hebt gebruikt of ingepland voor een klant.
- Wees alert bij eigen financiële problemen. Bij een naderend faillissement is het goed te weten welke voorraad eigenlijk niet van jou is, want die kan zomaar worden opgeëist door de leverancier.
Eigendomsvoorbehoud is voor de verkopende partij een manier om risico te beperken, maar als koper zit je aan de andere kant van die afspraak. Door te weten wat er in de voorwaarden staat, voorkom je onverwachte verrassingen in je eigen bedrijfsvoering.
Direct zelf regelen?
Stel het bijpassende model op met Lexparaat. Je eerste document is gratis, daarna €5 per document; een juristcontrole €99.
Bronnen
art. 3:92 BW — Eigendomsvoorbehoud. De verkoper kan zich de eigendom voorbehouden tot de koopprijs is betaald; tot dan blijft het geleverde van de verkoper. wettekst↗ · rechtspraak↗
Dit artikel is algemene informatie, geen juridisch advies. Twijfel je over jouw situatie? Scan je contract gratis — en als het advies moet worden, tekent er een jurist.
